Düğün alayı gibi topluluk anlamındaki alay kelimesi yurdun dört bir bucağında bilinir, doÄŸru telaffuz edilir ve mesela “halay” gibi telaffuz edilmez. Oyun tarzının adı olan Halay da Sivas gibi yörelerde “alay” telaffuz edilmez. Ä°ki söyleniÅŸ ayrı tutulurlar. Halayın yerini dilde Alay’ın aldığı ancak beÅŸ on köy biliniyor. Alaya alma, eÄŸlenme anlamındaki alay kelimemizin aslı topluluk alayından ayrıdır. En eski Türkçe’de “elük” alay etme demekti, bu alay o eskiden bozulmuÅŸtur. “Eliklemek”, alay etmek, alaya almak demektir.
Orta Anadolu’nun çoÄŸu semtlerindeki Halay oyunları ile nice köylerdeki Alay adlı toplu oyunlar aynı ÅŸeyler midir? Öyle köy var ki Alay ve Halay kelimelerini düzgün söyleniÅŸleriyle farklı anlamlarında pekala kullanabildiÄŸi için, iki kelimenin baÅŸkalığı anlaşılıveriyor. Bazen de her iki kelimenin alay telaffuz edildiÄŸi nice köylerde görülmektedir. (Sıhhat ve saat kelimelerinin ikisini de “saat” telaffuz eder gibi bir ÅŸey oluyor). Buna bakanlar Halay kelimesinin doÄŸrusunun Alay olduÄŸunu sanabilir ki, yanılmış olur.
Benzer ÅŸeylerin karışması, bazı bucaklarda çoktan umumileÅŸmiÅŸtir. Mesela Birecik (Urfa) kazasının Halfeti köyünde Alay, Halay her iki imlanın söyleniÅŸiyle bir sıra oyununun adıdır. Adını kimi öyle, kimi böyle söylerler, Kadınlı olarak 5-25 kiÅŸi tarafından yürütülür ve bu karmalık “samimiyetin birlikte tecellisi” sayılır. Fakat, aynı yerde bir de Alaya oyunu vardır. Bunların ikisini de Halay ile bir ile bir tutabilir miyiz? Oyun bakımından; evet!
Diğer bazı yurt semtlerinde görüldüğü gibi Balıkesir bölgesinde de Alay Oyunu tabiri açıkça Halay kelimesinden hafifletilmiş, kısaltılmıştır yani dolaylı ilgidir.
Konya ilinin Cihanbeyli kazasından Oba köyünde Alay erkek kadın karma halde düğünlerde yürütüldüğü için Halay olduÄŸu keza açıktır. Çanakkale ilinin Ayvalık ilçesinden Kıran burgaz köyünde 50 kadar erkek tarafından davul zurnayla çekilen bir Alay oyunu vardır. Alay adlı sonuncu oyunlar Halayların Batı Anadolu’nun son ayakta kalabilmiÅŸ uç örnekleri sayılabilirler. Adında alay kelimesi bulunan aÅŸağıdaki maddelerden hangilerinin aynı veçhile Halaylar zümresinden kalmalığını kestirmek, cümlesinin ayrı bir mukayeseli incelemeye tabi tutulmasına baÄŸlıdır. Bütün Halaylar zümresinin mistik menÅŸei sezildiÄŸi için bunların Alay ile münasebeti tasavvur edilemiyor.
Loading ...
2012 THOF TekirdaÄŸ Grup – TekirdaÄŸ HEM GSK
2012 Ãœniv Final – Marmara Ãœniversitesi
2012 Ãœniv Final – Kocaeli Ãœniversitesi
2012 Ãœniv Final – Mehmet Akif Ersoy Ãœniversitesi
2012 THOF TekirdaÄŸ Grup – KeÅŸan Turizm Ve Folklor GSK
2009 M.E.B Ä°l Yarışmaları Videoları
