En orijinal Bingöl oyunu Çabukay oyunudur diyebiliriz. Günümüzde yalnız GüneydoÄŸu Anadolu’nun bazı bucaklarında kalmış görünen bu oyunun dikkate deÄŸer figürü “el çarpışmaca” gürbüzlüğüdür.
MuÅŸ oyunları ÅŸu gibi çeÅŸitlerdir: Koçeri, YalkuÅŸta, Govent, Silvanî, Karzanî, Meryemî, Tek Oyun, Kol Oyunu, Aşırma, Sektirme, Lemo. YalkuÅŸta, Bingöl’ün Çabukay dedikleri el çarpmaca figürlüsünün aynı gibidir. Bunda da her oyuncu kendine bir eÅŸ seçiyor ve oyunda ellerini karşısına düşenin el ayalarına kuvvetle vuruyor. Hareket bakımından bu oyunlar üç safhadan geçer: Ağır, hızlı, daha hızlı.
El çarpmaca oyunu Van’da “Yarkıştan” adıyla vardır.
Siirt’te bu oyuna Karakıştanî veya KarakuÅŸtanî denilir. Oyunun kısımları yine giran (ağır) ve süvik (çabuk)’tir. Siirt’in Tillo köyünde Karakıştan diyorlar. Bitlis’te oyunun adı HarkuÅŸta’dır. Orada da ağır ve hızlı kısımlar halinde oynanıyor. Ahlat’ta, Bitlis’teki gibi HarkuÅŸta diyorlar.
Mardin’in Midyat ilçesinde (Bingöl’deki gibi, fakat az farklıca söyleyiÅŸle) Çapıki veya Çepikey denilir.
Çepik:
Erkek oyunudur. Toplu olarak ve davul zurna yahut kaval eşliğiyle ikişer ikişer oynanır.
Çapikay:
Bingöl’ün merkez ilçesinde yalnız erkeklerin oynadığı toplu oyundur. Kadınlı erkekli karma halde de oynanılabilir.
YalkuÅŸta:
Muş merkez ilçesinde yalnız iki kişi tarafından oynanır. Davul zurna kaydasına uyarak ellerini bir erkek diğerine karşılıklı çok sert ve hamleyle vururlar. Yalnız erkeklerce oynanır.
Herküşte:
Malazgirt’te davul zurnayla erkekler oynar.
YarkuÅŸta:
Spor oyunu sayarak erkekler topluca oynarlar.
El Ele Çarpışmak:
Elazığ-Palu.
YarkuÅŸta:
MuÅŸ’ta karşılıklı ikiÅŸer kiÅŸi tarafından davul zurnayla oynanır. Bir çift oynarken karşısındaki çift ellerini şırakkadan birbirine çarparlar. Yalnız erkekler oynar. Elazığ’da Çapki veya Çapik. Bitlis’te Harküşte’dir.
Etiketler:çapikay, çepik, el çarpıştırma, folklor, halay, halk oyunları, herküşte, yalkuşta, yarkuşta
